آخرین مطالب

قائم مقام بیمه مرکزی تشریح کرد: مسأله خودروی متعارف و نامتعارف بیمه مرکزی

قائم مقام بیمه مرکزی تشریح کرد: مسأله خودروی متعارف و نامتعارف

  بزرگنمایی:

بیمه نویس: بر اساس ماده 1 قانون مسوولیت مدنی (مصوب 7 اردیبهشت 1339)، هر کس بدون مجوز قانونی عمداً یا در نتیجه بی‌احتیاطی به جان و سلامتی یا مال یا آزادی یا حیثیت یا شهرت تجارتی یا به هر حق دیگر‌ که به موجب قانون برای افراد ایجاد گردیده لطمه‌ای وارد نماید که موجب ضرر مادی یا معنوی دیگری شود مسئول جبران خسارت ناشی از عمل خود‌ است. بر این اساس راننده هر خودروئی که سبب وارد آمدن ضرر مالی به خودروی شخص یا اشخاص دیگری ‌شود مسوول جبران خسارت مالی ناشی از آن است. 
تا قبل از تصویب قانون بیمه شخص ثالث مصوب اردیبهشت سال 1395 در مجلس، مسوولیت یادشده سقفی نداشت و معادل زیان وارده به هر میزان که باشد بود مگر اینکه به تشخیص دادگاه وقوع خسارت، ناشی از غفلتی می‌بود که عرفاً قابل اغماض است و جبران آن نیز موجب عسرت و تنگدستی واردکننده زیان می‌شود. به عبارت دیگر قانون مسوولیت مدنی، برای مسوولیت مالی راننده مسبب حادثه سقفی تعیین نکرده است مگر اینکه به حکم دادگاه مبلغ خسارت پرداختی از سوی مسبب حادثه کاهش داده شود.
اما با تصویب قانون بیمه شخص ثالث مصوب اردیبهشت 1395 در مجلس، مسوولیت مالی راننده مسبب حادثه در برابر خودرو‌های زیان‌دیده کاهش یافت و این بار بر خلاف گذشته، در متن قانون برای آن سقف تعیین شد. به این ترتیب که بر اساس تبصره 3 ماده 8 قانون بیمه شخص ثالث مصوب اردیبهشت 1395، خسارت مالی ناشی از حوادث رانندگی صرفا تا میزان خسارت متناظر وارده به گرانترین خودروی متعارف از طریق بیمه‌نامه شخص ثالث و یا مقصر حادثه قابل جبران خواهد بود. بر اساس تبصره 4  ماده 8 قانون مذکور، منظور از خودروی متعارف خودرویی است که قیمت آن کمتر از 50 درصد سقف تعهدات بدنی که در ابتدای هر سال مشخص می‌شود، باشد. لازم به ذکر است که سقف تعهدات بدنی که در ابتدای هر سال اعلام می‌شود همان مبلغ دیه در ماه‌های حرام است. این مبلغ برای سال 1398 برابر 360 میلیون تومان تعیین شده است. 
با ذکر یک مثال می‌توان ابعاد این دگرگونی در مسوولیت راننده مسبب حادثه نسبت به خودروهای زیان‌دیده را به نحو بهتری نشان داد. فرض می‌شود در یک حادثه رانندگی، به خودرویی که قیمت آن 400 میلیون تومان است به تشخیص کارشناس ارزیابی خسارت 20 میلیون تومان خسارت وارد شده است. حال سوال این است که مسوولیت مالی راننده مسبب حادثه یعنی مبلغی که راننده مقصر حادثه باید به خودروی زیان‌دیده بپردازد چقدر است؟ در صورتیکه سقف تعیین‌شده برای مسوولیت راننده مسبب حادثه در تبصره 3 ماده 8 قانون بیمه شخص ثالث مصوب اردیبهشت سال 1395 نبود مبلغ زیانی که راننده مسبب حادثه موظف به جبران آن بود معادل 20 میلیون تومان می‌شد. اما با وجود تبصره‌های 3 و 4 ماده 8 قانون بیمه شخص ثالث جدید، مبلغ خسارت قابل جبران دیگر معادل 20 میلیون تومان نخواهد بود. 
از آنجائیکه قیمت خودروی صدمه ‌دیده بالاتر از نصف سقف تعهدات بدنی سال 1398 یعنی بالاتر از 180 میلیون تومان است بنابراین خودروی مذکور طبق تبصره 4 ماده 8 قانون بیمه شخص ثالث مصوب 1395، خودروی نامتعارف محسوب می‌شود و بایستی مسوولیت مالی راننده مسبب حادثه بر اساس معیار تعریف ‌شده در تبصره 3 ماده 8 قانون مذکور تعیین گردد. بر این اساس مسوولیت مالی راننده مسبب حادثه، معادل زیان وارده در یک حادثه رانندگی مشابه و متناظر بر گرانترین خودرو از میان خودروهای دارای قیمت کمتر از 180 میلیون تومان است. به عبارت دیگر کارشناس ارزیاب خسارت برای تعیین میزان مسوولیت مالی راننده مسبب حادثه باید دست به یک شبیه‌سازی بزند و از خود بپرسد اگر به فرض راننده مسبب حادثه بجای خودروی صدمه دیده (خودروی 400 میلیون تومانی مورد بحث)، با گران‌ترین خودرو در بین خودروهای دارای قیمت کمتر از 180 میلیون تومان، تصادف می‌کرد و آسیب متناظر و مشابهی را به خودروی زیان‌دیده وارد می‌آورد چقدر باید خسارت می‌داد. پاسخ ارزیاب خسارت به سوال مذکور همان مبلغی است که راننده مسبب حادثه باید به زیان‌‌دیده بپردازد. به دلایل روشن احتمال اینکه این مبلغ بالاتر از 20 میلیون تومان باشد صفر یا نزدیک صفر است بنابراین مبلغ مذکور قطعاً کمتر از 20 میلیون تومان خواهد بود.
اگر مبلغ مذکور به عنوان مثال 5 میلیون تومان برآورد شود به آن معنی خواهد بود که حداکثر مسوولیت راننده مسبب حادثه طبق قانون بیمه شخص ثالث مصوب 1395 فقط 5 میلیون تومان است نه 20 میلیون تومان. طبعا اگر سقف پوشش زیان مالی بیمه‌نامه شخص ثالث راننده مسبب حادثه بالاتر از 5 میلیون تومان باشد کل این مبلغ را شرکت بیمه پرداخت خواهد کرد. با توجه به اینکه در سال 1398 سقف پوشش زیان مالی بیمه‌نامه‌های شخص ثالث 9 میلیون تومان است بنابراین در مثال مورد بررسی کل مبلغ 5 میلیون تومان توسط شرکت بیمه ذیربط جبران خواهد شد. 
پس از اجرائی شدن قانون بیمه شخص ثالث مصوب 1395 بخصوص در دو سال اخیر، بخشی از زیان‌دیدگان حوادث رانندگی که خودروی آنها بنا به تعریف تبصره 4 ماده 8 قانون مذکور خودروی نامتعارف محسوب می‌شود، با مشاهده اینکه مبلغ زیان اعلامی از سوی کارشناس ارزیاب خسارت یا شرکت بیمه با زیان واقعی واردشده به خودروی آنان فاصله قابل ملاحظه‌ای دارد تصور نمودند که در بیمه‌‌نامه‌های شخص ثالث محدودیتی اعمال شده و این بیمه‌ها هستند که مبالغ خسارت پرداختی را کاهش داده‌اند. در حالیکه ایجاد شکاف میان زیان‌اعلامی و زیان واقعی واردشده، ربطی به بیمه‌ها نداشته و ناشی از تغییر قانون بیمه شخص ثالث و تحدید مسوولیت مالی راننده مسبب حادثه در حوادث رانندگی در آن قانون است. به نظر می‌ر‌سد گنجاندن تصمیم به تحدید مسوولیت مالی راننده مسبب حادثه در حوادث رانندگی در قانون بیمه شخص ثالث بجای قانون مسوولیت مدنی، در ایجاد تصور مورد اشاره بی‌تأثیر نبوده است. 
هدف نوشته حاضر بیان نقاط ضعف یا قوت تحدید مسوولیت راننده مسبب حادثه به نحوی که در قانون بیمه شخص ثالث سال 1395 آمده، نیست اما یک نکته مهم را نمی‌توان نادیده گرفت و آن اینکه قانون‌گذار بایستی برای حمایت از آن دسته از رانندگانی که بدون ارتکاب بی‌احتیاطی مشخصی و صرفاً از روی تصادف سبب وارد آمدن زیان مالی به خودروی شخص یا اشخاص دیگر می‌‌شوند اما برایشان به لحاظ توان مالی امکان جبران خسارت وارده بر شخص زیان‌‌دیده نیست تدابیری بیاندیشد و مانع از آن شود که این دسته از شهروندان دچار عسرت و تنگدستی که اصلی پذیرفته شده است شوند. این اصل از قبل هم بصورت غیرمستقیم در قانون مسوولیت مدنی وجود داشت اما محدود و مشروط به ایجاد عسرت و تنگدستی به تشخیص دادگاه شده بود که در قانون بیمه شخص ثالث مصوب 1395 به متن قانون آمده و به آن عمومیت داده شده است. بنابراین توجه و دغدغه‌مندی نسبت به این اصل در قانون در جهت حمایت از رانندگان ناتوان امری قابل درک است اما درباره شیوه محقق و اجرائی نمودن این اصل و اینکه آیا هزینه این حمایت را باید شخص زیان دیده بپردازد یا کل جامعه، بحث‌های جدی می‌توان مطرح نمود.


نظرات شما

ارسال دیدگاه

Protected by FormShield

lastnews

امتیازدهی به مدیران شرکت های بیمه فاقد مبانی مقرراتی است!

درگذشت همکار شعبه بندرعباس بیمه آرمان بر اثر کرونا

"شرکت های بیمه ، مسئول اجرای صحیح ماده 24 قانون شخص ثالث"

تزریق بی منت آرامش هدف صندوق تامین خسارت های بدنی

صندوق تامین خسارتهای بدنی ؛ مکمل صنعت بیمه

نگران حضور استارتاپ ها در بازار بیمه نباشید

همکاری بیمه آرمان و مجتمع رسیدگی به تصادفات دادگستری اراک

اختتامیه جشنواره فروش دوماه آخر سال بیمه آرمان برگزار شد

تنقیح مصوبات بیمه شخص ثالث در اثر حوادث ناشی از وسایل نقلیه زمینی

بیمه پاسارگاد به ازای هر سهم 200 ریال سود داد

سرمایه، سرمایه گذاران صنعت دانش‌بنیان بیمه می‌شوند

پروژه بیمه بانک در بیمه آرمان کلید خورد

بیمه نامه چاپی در صورت درخواست دراختیار بیمه گذاران قرار می گیرد

سرپرست مدیریت بیمه های مهندسی و مسئولیت بیمه آرمان منصوب شد

استقرار واحدهای خسارت سیار بیمه آرمان در ایام عیدفطر

سام الکترونیک، "جهش تولید" را عملیاتی کرد

برگزاری کمیسیون فنی سندیکای بیمه گران ایران به میزبانی بیمه آرمان

اثر فراز و فرود بازار سرمایه بر شرکت های بیمه

تقدیر رئیس کل از مدیریت روابط عمومی بیمه مرکزی

رئیس کل بیمه مرکزی:بیان هنرمندانه روابط عمومی، مفاهیم پیچیده صنعت بیمه را ساده می کند

اقدامات صندوق تامین خسارت بدنی در ایام کرونا

افزایش سرمایه 2500 میلیارد ریالی بیمه "ما"

پاسخ به 14 پرسش حقوقی درباره نحوه اخذ خسارت شخص ثالث از شرکت های بیمه

فروش آنلاین بیمه مسئولیت حرفه ای پزشکان رادیولوژیست در بیمه آرمان آغاز شد

صدور آنلاین بیمه کرونا در وب اپلیکیشن سرمد

صنعت بیمه کاهش 15 درصدی حق بیمه تولیدی را تجربه می کند

هویت بخشی به شعب صندوق تامین خسارت بدنی کشور آغاز شد

از سوی معاون نظارت منتشر شد: گزارش عملکرد نظارتی بیمه مرکزی در سال 1398

تشریح برنامه های راهبردی مدیرعامل صندوق تامین خسارت بدنی کشور در اولین نشست سال 99

رشیدپور سرپرست مدیریت امور شعب و توسعه شبکه فروش بیمه آرمان شد

تمدید حدود 27هزار بیمه‌نامه شخص‌ثالث بیمه کوثر حضوری و برخط

ثبت نام شبکه فروش بیمه آرمان در سامانه اصناف و صنایع وزارت بهداشت

اولین گپ_تایم 99 بیمه نویس با بنیانگذار بیمیون

ایران معین و محمدی یک گام تا مدیرعاملی

همدلی آرمان با کودکان موسسه محک

یادداشت مدیرعامل بیمه آسماری به مناسبت روز جوان

سال جهش تولید

درمان کرونای بیمه‌شدگان تأمین اجتماعی رایگان است

خرید اوراق گواهی نیکوکاری نماد کرونا 2 توسط بیمه رازی

مدیرعامل بیمه ایران : بیمه نامه های شخص ثالث به صورت آنلاین در حال تمدید است

مدیرعامل بیمه دانا : "همراهی" و "همیاری" ضرورت برون رفت از بحران کرونا

بیمه آرمان به یاری شبکه سلامت کشور شتافت

اجرای صدور آنلاین بیمه شخص ثالث در بیمه آرمان

نیاز کشور به سند ملی کاهش سوانح رانندگی

خدمتی جدید از بیمه دی؛ تخفیف ویژه محصولات بیمه ای برای «مدافعان سلامت»

عکس تصادف رانندگی را ارسال و«خسارت» بگیرید

رویکرد حمایتی مضاعف بیمه کوثر به ذی‌نفعان

طرح ویژه بیمه ملت برای سپاس از "ناجیان زندگی"

آغاز طرح «سلامت یاران» بیمه سینا با هدف تکریم خادمان سلامت کشور

تمرکز بر ارائه خدمات غیر حضوری و کاهش ساعات کار شرکت بیمه نوین در هفته آخر اسفند و ایام نوروز